Wat is Reiki?

De betekenis van het woord Reiki

Tik "wat is Reiki" in Google in en je krijgt vele duizenden antwoorden. In veel van die antwoorden zie je steeds terugkerende termen als geneeswijze, universele levensenergie, universele levenskracht, therapie, behandel methode en heel methode.

Tik "Reiki" in het Van Dale on-line woordenboek in en je krijgt als antwoord:

rei·ki de, het; m en o Japanse alternatieve geneeswijze die werkt met energie uit de handen

Ook deze omschrijving geeft aan dat Reiki gezien wordt als een behandel methode.

Het kanji voor Reiki bestaat uit de tekens Rei en Ki.

Volgens een Japans woordenboek betekent het kanji Rei:
1. Een spirituele entiteit die zowel met als zonder fysiek lichaam kan bestaan. De Ziel.
2. Dat wat een oneindige kracht bezit. Een onzichtbare en buitengewone kracht of de bron daarvan.
3. Eerbiedwaardig. Geheiligd, gewijd. Zegening.

Het kanji Ki betekent:
1. Iets dat ongezien is.
2. Atmosfeer.
3. De energie van het universum.

(Met dank aan Hyakuten Inamoto sensei)

In Japan, waar Reiki vandaan komt, hanteert men een andere definitie.
Men zegt daar dat Reiki de energie is van liefde, harmonie en spiritualiteit, afkomstig van het bewustzijn in een hogere dimensie. Deze betekenis is rechtstreeks op te maken uit de betekenis van de Japanse tekens, de kanji, voor Reiki (zie het kader hiernaast).
Reiki hô is de manier waarop je met Reiki werkt, waarop je Reiki beoefent (hô betekent in deze context manier of methode). Een Japanse Reiki dôka beoefent Reiki om een harmonieus, gelukkig, gezond en voorspoedig leven te leiden. Dit kan uiteindelijk leiden tot dezelfde spirituele verlichting die Usui bereikte.
Reiki hô is dus een manier om een evenwichtig en harmonieus leven te leiden. Het is daardoor tegelijkertijd een heelmethode, bedoeld om jezelf te helen.
Als je op de Japanse manier Reiki beoefent ben je dus in de eerste plaats bezig met een spirituele levenskunst. Daarnaast beoefen je een spirituele heelkunst, die vanzelf voortvloeit uit de spirituele levenskunst en onmogelijk los gezien kan worden van die levenswijze.

Reiki als Japanse kunst

Om te begrijpen wat Reiki is kun je het vergelijken met de Japanse Martial Arts, de krijgskunsten.
Daarvan zien we meestal de buitenkant, de externe component. We zien bijvoorbeeld hoe iemand een tegenstander met een schijnbaar eenvoudige beweging ontwijkt en vervolgens vloert, of we zien hoe iemand een stapel bakstenen doormidden slaat. Wat we meestal niet zien is de binnenkant, de intern gerichte component. De kern van veel martial arts is het leiden van een harmonieus leven, waarin je het conflict of de confrontatie niet opzoekt. Als een confrontatie echter onvermijdelijk is wil je die met een minimale inspanning in jouw voordeel beslechten. Die interne component, het harmonieus bewandelen van jouw pad, is vele malen belangrijker dan de externe component, waarin je conflicten met anderen afwikkelt.
Bij Reiki richten veel mensen zich op de buitenkant, het behandelen van anderen. Waar het echter vooral om gaat is de interne component, de binnenkant, waarbij je een harmonieus en evenwichtig leven probeert te leiden. Als je zo leeft is de kans dat je ziek wordt of ongelukken krijgt minimaal, en als het toch een keer gebeurt kun je met Reiki er voor zorgen dat het evenwicht snel weer hersteld wordt.
Zo is Reiki dus vooral een levenskunst, een manier van leven.

Herkomst

De geschiedenis van Reiki begint zo rond 1920 bij de Japanner Mikao Usui (zie foto). foto O Sensei

Anekdotes

Rondom het ontstaan van Reiki zijn vele anekdotes ontstaan die in allerlei Reiki boeken en op het internet te vinden zijn. Recente contacten met Japanse Reiki masters en nog levende leerlingen van Mikao Usui laten zien dat veel verhalen die in het Westen de ronde doen niet op feiten berusten. Op zich is het niet verwonderlijk dat de historie in het Westen wat anders werd voorgesteld dan wat zich werkelijk heeft voorgedaan. Reiki kwam immers via Hawaï naar het westen, vlak voor de tweede wereldoorlog. In die streken en in die tijd werden Japanners niet echt vertrouwd, en een 'verwesterde' versie maakte het allemaal iets makkelijker te aanvaarden. Zo weten we nu bijvoorbeeld dat Usui tot zijn dood Boeddhist was, maar in sommige Westerse verhalen wordt hij voorgesteld als Christen.
Een beknopte samenvatting van de ontstaansgeschiedenis kun je hieronder lezen.

Usui Dô

Usui werkte aan een spiritueel systeem voor zelf verwerkelijking. Dit systeem was eigenlijk maar op één ding gericht: het helen van jezelf. Het eindresultaat van zijn training was een toestand van verlichting, waarin je één werd met het universum, waarin je in vrede en harmonie met je omgeving kon leven, en waarin je totaal ongevoelig was voor verstoringen. Hij noemde dat systeem eenvoudig 'mijn systeem'. Zijn leerlingen noemden het daarom 'Usui Dô', dat 'het pad van Usui' of 'de manier van Usui' betekent. Zijn leerlingen gaf hij les in een 'dôjô'. In de Japanse krijgs kunsten is een 'dôjô' een trainingshal, maar oorspronkelijk duidt 'dôjô' eigenlijk op de plaats waar meditaties en oefeningen gedaan worden teneinde het spirituele niveau te verhogen.

Usui Teate

Een van de leerlingen van Usui was Toshihiro Eguchi, een begaafd healer uit die tijd. Eguchi gebruikte handoplegging (het Japanse woord hiervoor is teate) als healing techniek. Bij die handopleggingen gebruikte hij enkele Qi Gong technieken. Omdat ook Usui geld nodig had om te kunnen leven verhuurde hij zijn dôjô af en toe aan Eguchi, die zo, in de dôjô van Usui, healing sessies gaf. Usui nam zelf niet deel aan die healings, maar hij placht aan de zijkant toe te kijken. Zijn leerlingen noemden deze healing sessies 'Usui Teate' omdat ze plaats vonden in de dôjô van Usui.

Usui Reiki Ryôhô Gakkai

Twee van de gevorderde leerlingen van Usui waren admiraal bij de marine, en zij zorgden er rond het einde van 1925 voor dat de nadruk kwam te liggen op het Usui Teate systeem in plaats van op de spirituele ontwikkeling. Zij introduceerden tegelijkertijd enkele vereenvoudigingen in het systeem van Usui en gaven het daarbij de naam Usui Reiki Ryôhô. Na de dood van Usui richtten zij in 1926 een sociëteit op, de Usui Reiki Ryôhô Gakkai, waarmee zij de spirituele erfenis van Usui zo zuiver mogelijk wilden bewaren. Deze Gakkai bestaat nu nog steeds.
In mijn Reiki cursus volg ik de oorspronkelijke Usui Reiki Ryôhô Gakkai stijl, zoals die tussen 1930 en 1940 bestond, zo goed mogelijk.

Usui Shiki Ryôhô

Een van Usui's vier Shinpiden studenten was Dr. Chûjiro Hayashi, die het Shinpiden niveau in 1925 ontving. Hij scheidde zich in 1931 af van de Gakkai en richtte zijn eigen centrum (de Reiki Kenkyûkai) op. In zijn centrum lag de nadruk op het behandelen en helen van mensen. In 1935 behandelde hij mevr. Hawayo Takata. Zij was een Amerikaanse van Japanse origine die destijds in Hawaï woonde. Op zoek naar genezing van een aantal ziektes vertrok ze naar Japan. Ze werd daar behandeld in de kliniek van Hayashi, waar ze in 8 maanden tijd genas.
Na haar genezing werd ze door Hayashi in 1938 tot Shinpiden niveau opgeleid. Hierna verspreidde zij deze variant van de Usui Reiki methode als Usui Shiki Ryôhô in het Westen.
Deze Usui Shiki Ryôhô stijl wordt nog ongewijzigd door leden van de Reiki Alliantie beoefend. Van deze stijl zijn alle Westerse Reiki vormen afgeleid.